Canada tiếp tục đẩy mạnh chiến lược thu hút người nhập cư nói tiếng Pháp ngoài Quebec khi công bố khoản đầu tư gần 1,2 triệu CAD cho ba dự án tại Newfoundland and Labrador, Saskatchewan và Bắc Ontario. Không tạo ra một chương trình thường trú mới, nguồn kinh phí này tập trung vào tuyển dụng quốc tế, kết nối người lao động với doanh nghiệp, hỗ trợ công nhận bằng cấp và tăng khả năng giữ chân người nhập cư tại các cộng đồng Pháp ngữ. Động thái mới cho thấy tiếng Pháp đang ngày càng gắn với nhu cầu lao động và chiến lược phân bổ người nhập cư theo từng khu vực của Canada.

Ngày 29/9/2026, Bộ Di trú, Tị nạn và Quốc tịch Canada (IRCC) công bố hỗ trợ ba dự án mới nhằm thúc đẩy nhập cư Pháp ngữ và củng cố các cộng đồng nói tiếng Pháp thiểu số bên ngoài Quebec. Ba dự án được triển khai tại Newfoundland and Labrador, Saskatchewan và Bắc Ontario, với tổng kinh phí gần 1,2 triệu CAD thông qua Chương trình Hỗ trợ Nhập cư Pháp ngữ (Francophone Immigration Support Program – FISP).

Điểm đáng chú ý của chính sách lần này không chỉ nằm ở quy mô tài trợ. Ba dự án cho thấy cách Canada đang thay đổi cách tiếp cận với nhập cư Pháp ngữ: thay vì chỉ thu hút người có khả năng sử dụng tiếng Pháp, các địa phương đang tìm cách kết nối trực tiếp nguồn nhân lực này với những ngành thiếu lao động, doanh nghiệp và cộng đồng có nhu cầu thực tế.

Đối với người đang tìm hiểu cơ hội định cư Canada, đặc biệt là ứng viên có khả năng tiếng Pháp hoặc sử dụng được cả tiếng Anh và tiếng Pháp, đây là một xu hướng cần theo dõi. Tuy nhiên, cần hiểu đúng rằng khoản đầu tư gần 1,2 triệu CAD không tạo thêm một chương trình cấp thường trú nhân riêng. Các dự án chủ yếu hỗ trợ hoạt động thu hút, tuyển dụng, kết nối việc làm và giữ chân người nhập cư, trong khi ứng viên vẫn phải đáp ứng điều kiện của chương trình nhập cư phù hợp với hồ sơ của mình.

Gần 1,2 triệu CAD được phân bổ như thế nào

Ba dự án được tài trợ đều hướng đến một mục tiêu chung là tăng khả năng thu hút và giữ chân người nhập cư Pháp ngữ hoặc song ngữ ngoài Quebec, nhưng cách triển khai được thiết kế theo đặc điểm lao động và dân số của từng khu vực.

Newfoundland and Labrador nhận 350.000 CAD trong hai năm để xây dựng một hành lang tuyển dụng bền vững dành cho nhân lực nói tiếng Pháp và song ngữ. Saskatchewan nhận 569.000 CAD trong hai năm cho dự án Destination Saskatchewan, tập trung kết nối trực tiếp nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp với nguồn nhân lực quốc tế. Tại Bắc Ontario, giai đoạn hai của dự án Osez le Nord được cấp 300.000 CAD trong hai năm, nhằm tăng cường quảng bá các cộng đồng Pháp ngữ và thúc đẩy người nhập cư lựa chọn khu vực phía Bắc của tỉnh bang để sinh sống, làm việc.

Tổng giá trị ba khoản tài trợ là khoảng 1,219 triệu CAD, thường được IRCC và các bài đưa tin làm tròn thành khoảng 1,2 triệu CAD. Đây là nguồn kinh phí thuộc Chương trình Hỗ trợ Nhập cư Pháp ngữ, một trong những công cụ của Chính phủ Canada nhằm tăng sự tham gia của các tổ chức Pháp ngữ vào quá trình thu hút và lựa chọn ứng viên, đồng thời đáp ứng nhu cầu lao động nói tiếng Pháp và song ngữ trong nhiều lĩnh vực kinh tế.

Cách phân bổ này cũng cho thấy chính sách nhập cư Pháp ngữ của Canada không được triển khai theo một mô hình giống nhau trên toàn quốc. Mỗi địa phương được khuyến khích xác định nhóm lao động đang thiếu, sau đó xây dựng hoạt động tuyển dụng và hỗ trợ phù hợp với điều kiện kinh tế của chính khu vực đó.

Newfoundland and Labrador xây dựng hành lang tuyển dụng

Tại Newfoundland and Labrador, chính quyền tỉnh bang sẽ dẫn dắt dự án xây dựng hành lang tuyển dụng dành cho người lao động nói tiếng Pháp và song ngữ. Dự án được tài trợ 350.000 CAD trong hai năm và hướng đến việc hình thành một cơ chế tuyển dụng có khả năng duy trì lâu dài, thay vì chỉ tổ chức những đợt tìm kiếm nhân lực riêng lẻ.

Hoạt động tuyển dụng quốc tế sẽ tập trung vào những lĩnh vực quan trọng gồm y tế, giáo dục và giáo dục mầm non. Đây là những nhóm ngành mà khả năng cung cấp dịch vụ bằng cả tiếng Anh và tiếng Pháp có ý nghĩa đối với cộng đồng, đồng thời cũng gắn trực tiếp với nhu cầu nhân lực tại địa phương.

Vì vậy, mục tiêu của dự án không dừng ở việc tăng số lượng người nhập cư. Newfoundland and Labrador muốn bổ sung nguồn nhân lực có khả năng phục vụ các cộng đồng Pháp ngữ và song ngữ trong cả khu vực công lẫn khu vực tư nhân. Điều này tạo nên sự khác biệt giữa một chiến dịch quảng bá nhập cư thông thường với cách tuyển dụng dựa trên nhu cầu nhân lực cụ thể.

Đối với ứng viên, tín hiệu đáng chú ý là khả năng tiếng Pháp đang được đặt trong mối liên hệ trực tiếp với chuyên môn nghề nghiệp. Một người có tiếng Pháp tốt nhưng chuyên môn không phù hợp với nhu cầu địa phương chưa chắc có lợi thế bằng ứng viên vừa đáp ứng yêu cầu ngôn ngữ, vừa có kinh nghiệm trong lĩnh vực mà tỉnh bang đang cần.

Saskatchewan kết nối lao động Pháp ngữ với doanh nghiệp

Trong ba dự án được công bố, Destination Saskatchewan nhận khoản tài trợ lớn nhất, 569.000 CAD trong hai năm. Dự án do Conseil économique et coopératif de la Saskatchewan triển khai với cách tiếp cận khá toàn diện: xác định nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp, tìm kiếm nguồn nhân lực quốc tế phù hợp và hỗ trợ ứng viên trong quá trình chuyển tiếp sang thị trường lao động Saskatchewan.

Theo thông tin chính thức của IRCC, dự án sẽ xây dựng nền tảng tương tác để lập bản đồ cung – cầu lao động và phát triển các công cụ sàng lọc ứng viên. Song song với đó là những hoạt động tuyển dụng trực tiếp và trực tuyến tại các quốc gia nguồn dựa trên nhu cầu nhân lực của tỉnh bang.

Một điểm đáng chú ý khác là dự án không dừng lại sau khi tìm được ứng viên. Người lao động còn có thể được hỗ trợ trong quá trình công nhận bằng cấp, chuẩn bị cho các yêu cầu chứng nhận nghề nghiệp, tham gia các chương trình thích nghi văn hóa trước và sau khi đến Canada. Dự án cũng có kế hoạch theo dõi khả năng ổn định cuộc sống của người tham gia sau 3, 6 và 12 tháng.

Các lĩnh vực Saskatchewan hướng tới gồm nông nghiệp, y tế, khai khoáng, năng lượng, công nghệ và dịch vụ lưu trú. Những nhóm ngành này phản ánh khá rõ mục tiêu của chính sách: không tuyển người chỉ vì họ nói được tiếng Pháp mà tìm những ứng viên có thể đáp ứng một vị trí thực tế trong nền kinh tế địa phương.

Đây cũng là vấn đề nhiều người chuẩn bị định cư Canada thường bỏ qua. Đủ điều kiện cho một chương trình nhập cư và có khả năng tìm được việc làm phù hợp tại Canada là hai vấn đề có liên quan nhưng không hoàn toàn giống nhau. Khi hoạt động tuyển dụng quốc tế được kết nối với hỗ trợ công nhận bằng cấp, chứng nhận nghề nghiệp và thích nghi sau khi đến Canada, một số rào cản giữa quá trình nhập cư và quá trình gia nhập thị trường lao động có thể được xử lý đồng thời.

Bắc Ontario tiếp tục dự án Osez le Nord

Dự án thứ ba là giai đoạn hai của Osez le Nord, nhận 300.000 CAD trong hai năm. Khác với Saskatchewan, trọng tâm của dự án tại Bắc Ontario nghiêng nhiều hơn về quảng bá khu vực và tăng cường phối hợp giữa những tổ chức đang tham gia vào hệ sinh thái nhập cư Pháp ngữ.

Osez le Nord được xây dựng từ giai đoạn đầu đã được Chương trình Hỗ trợ Nhập cư Pháp ngữ tài trợ trong năm 2025. Sang giai đoạn hai, dự án tiếp tục tập hợp các bên liên quan đến nhập cư Pháp ngữ tại Bắc Ontario, đồng thời giới thiệu rõ hơn cơ hội nghề nghiệp, đời sống và những lợi thế của các cộng đồng Pháp ngữ trong khu vực.

Điều này có ý nghĩa trong bối cảnh phần lớn người nhập cư thường ưu tiên những đô thị lớn và quen thuộc. Với các khu vực phía Bắc Ontario, bài toán không chỉ là thu hút ứng viên đến Canada mà còn phải giúp họ nhận thấy rằng ngoài Toronto hay những trung tâm đông dân khác, vẫn có những cộng đồng đang cần lao động và có hệ thống hỗ trợ dành cho người nói tiếng Pháp.

Cách tiếp cận này phù hợp với xu hướng phân bổ người nhập cư theo khu vực mà Canada đang theo đuổi. Khi người lao động được kết nối với nơi thực sự cần kỹ năng của họ, địa phương có thêm nguồn nhân lực, còn người nhập cư có thể tiếp cận những cơ hội nghề nghiệp phù hợp hơn thay vì chỉ tập trung cạnh tranh tại các thành phố lớn.

Vì sao Canada đẩy mạnh nhập cư Pháp ngữ

Chính sách nhập cư Pháp ngữ của Canada không chỉ nhằm tăng số người sử dụng tiếng Pháp. Chính phủ liên bang xem nhập cư là một trong những công cụ quan trọng để duy trì sức sống về dân số, kinh tế và ngôn ngữ của các cộng đồng Pháp ngữ thiểu số bên ngoài Quebec.

Chương trình Hỗ trợ Nhập cư Pháp ngữ được xây dựng trong bối cảnh số người nói tiếng Pháp tại nhiều cộng đồng thiểu số ngoài Quebec có xu hướng suy giảm. Chương trình hướng đến việc tăng vai trò của các tổ chức Pháp ngữ trong quá trình thu hút và lựa chọn ứng viên, quảng bá các cộng đồng Pháp ngữ ra quốc tế, đồng thời hỗ trợ những dự án nghiên cứu và giải pháp mới nhằm tháo gỡ rào cản trong quá trình tuyển chọn người nhập cư.

Kết quả gần đây cho thấy tỷ lệ thường trú nhân nói tiếng Pháp được tiếp nhận ngoài Quebec đã đạt 8,9% trong năm 2025. Trong Kế hoạch Mức độ Nhập cư 2026–2028, Canada đặt mục tiêu nhóm này chiếm 9% trong năm 2026, 9,5% năm 2027 và 10,5% năm 2028, đồng thời hướng tới mức 12% vào năm 2029.

Xét về số lượng, mục tiêu năm 2026 tương ứng khoảng 30.267 thường trú nhân Pháp ngữ ngoài Quebec, và con số dự kiến tăng lên khoảng 35.175 người vào năm 2028. Các mục tiêu này cho thấy tiếng Pháp vẫn giữ vị trí đáng kể trong chiến lược nhập cư của Canada ngay cả khi chính phủ đang điều chỉnh quy mô nhập cư nói chung.

Ba dự án mới tại Newfoundland and Labrador, Saskatchewan và Bắc Ontario vì vậy không phải những hoạt động riêng lẻ. Chúng nằm trong chiến lược rộng hơn nhằm đưa người nhập cư Pháp ngữ đến những cộng đồng cần họ, kết nối nguồn nhân lực với thị trường lao động và tăng khả năng người mới đến ở lại lâu dài.

Cơ hội nào cho ứng viên biết tiếng Pháp

Điều quan trọng nhất đối với người đang tìm hiểu định cư Canada là không nên hiểu khoản đầu tư 1,2 triệu CAD thành một chương trình thường trú mới. IRCC không công bố một diện nhập cư mới cho phép ứng viên chỉ cần biết tiếng Pháp là có thể nộp hồ sơ và nhận thường trú.

Các dự án lần này chủ yếu tác động đến giai đoạn thu hút, tuyển dụng, kết nối việc làm, công nhận năng lực và hỗ trợ hòa nhập. Để trở thành thường trú nhân, ứng viên vẫn phải đáp ứng điều kiện của một chương trình nhập cư cụ thể.

Tùy hồ sơ, người có năng lực tiếng Pháp có thể xem xét những hướng đi hiện hành như Express Entry, các chương trình đề cử tỉnh bang hoặc những chương trình nhập cư khu vực phù hợp. Canada cũng đang duy trì nhiều sáng kiến hỗ trợ nhập cư Pháp ngữ ngoài Quebec, trong đó có Francophone Community Immigration Pilot và các chương trình dành cho cộng đồng Pháp ngữ.

Vì vậy, khả năng tiếng Pháp nên được nhìn nhận như một lợi thế trong tổng thể hồ sơ, không phải điều kiện duy nhất quyết định khả năng định cư. Ứng viên vẫn cần xem xét trình độ học vấn, kinh nghiệm làm việc, nghề nghiệp, khả năng tiếng Anh nếu chương trình yêu cầu, điều kiện của tỉnh bang hoặc khu vực dự định đến, cơ hội việc làm và yêu cầu công nhận bằng cấp hoặc giấy phép hành nghề.

Điểm mới đáng quan tâm từ ba dự án vừa được công bố chính là sự kết nối ngày càng chặt giữa ngôn ngữ – nghề nghiệp – địa phương. Một ứng viên có tiếng Pháp, kinh nghiệm y tế và sẵn sàng đến Newfoundland and Labrador sẽ có bối cảnh cơ hội khác với một ứng viên có kinh nghiệm khai khoáng hoặc năng lượng đang hướng đến Saskatchewan. Do đó, câu hỏi khi xây dựng lộ trình không nên chỉ là “Tôi có thể định cư Canada hay không?”, mà cần cụ thể hơn: “Tỉnh bang hoặc cộng đồng nào đang cần kỹ năng của tôi và chương trình nào phù hợp nhất với hồ sơ hiện tại?”

Cần chuẩn bị gì khi theo đuổi lộ trình Pháp ngữ

Đối với ứng viên Việt Nam có khả năng tiếng Pháp hoặc đang có kế hoạch nâng cao ngoại ngữ để mở rộng cơ hội tại Canada, bước đầu tiên là đánh giá toàn bộ hồ sơ thay vì chỉ tập trung vào điểm tiếng Pháp. Kết quả kiểm tra ngôn ngữ, nghề nghiệp theo hệ thống phân loại nghề nghiệp Canada, trình độ học vấn, số năm và tính chất kinh nghiệm làm việc đều có thể ảnh hưởng đến chương trình phù hợp.

Nếu làm việc trong nghề có quy định về giấy phép hoặc chứng nhận hành nghề, ứng viên cũng cần tìm hiểu sớm quá trình công nhận bằng cấp và chuyên môn tại tỉnh bang dự định đến. Nội dung của Destination Saskatchewan đặc biệt đáng chú ý ở điểm này khi hỗ trợ công nhận văn bằng và chứng nhận nghề nghiệp được đưa trực tiếp vào hoạt động của dự án.

Ngoài ra, lựa chọn địa phương cần được cân nhắc cùng với cơ hội nghề nghiệp. Newfoundland and Labrador đang tập trung vào y tế, giáo dục và giáo dục mầm non; Saskatchewan hướng tới nông nghiệp, y tế, khai khoáng, năng lượng, công nghệ và dịch vụ lưu trú; trong khi Bắc Ontario chú trọng tăng khả năng thu hút và giữ chân người nhập cư tại các cộng đồng Pháp ngữ trong khu vực.

Như vậy, biết tiếng Pháp có thể mở thêm lựa chọn, nhưng một lộ trình khả thi vẫn cần sự phù hợp giữa năng lực ngôn ngữ, chuyên môn nghề nghiệp, điều kiện chương trình và nhu cầu của địa phương. Đây cũng chính là hướng mà chính sách nhập cư Pháp ngữ của Canada đang thể hiện ngày càng rõ trong năm 2026.

Kết luận

Khoản đầu tư gần 1,2 triệu CAD được công bố cuối tháng 9/2026 cho thấy nhập cư Pháp ngữ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong chính sách dân số và lao động của Canada. Tuy nhiên, giá trị lớn hơn của thông báo này nằm ở cách ba khu vực đang sử dụng nhập cư để giải quyết nhu cầu rất cụ thể: Newfoundland and Labrador xây dựng hành lang tuyển dụng cho các lĩnh vực thiết yếu; Saskatchewan kết nối trực tiếp nguồn nhân lực quốc tế với doanh nghiệp và hỗ trợ công nhận chuyên môn; Bắc Ontario tăng cường quảng bá để thu hút người mới đến các cộng đồng Pháp ngữ ngoài những đô thị lớn.

Đối với người Việt Nam đang cân nhắc lộ trình Canada, tiếng Pháp có thể trở thành một lợi thế đáng kể nhưng cần được đặt trong tổng thể hồ sơ. Nghề nghiệp, kinh nghiệm, trình độ học vấn, năng lực ngôn ngữ và địa phương lựa chọn phải phù hợp với nhau mới có thể hình thành một lộ trình thực tế.

Nếu đang cân nhắc Express Entry, chương trình đề cử tỉnh bang hoặc các lộ trình dành cho người có năng lực tiếng Pháp ngoài Quebec, ứng viên nên đánh giá hồ sơ dựa trên điều kiện chương trình hiện hành và nhu cầu lao động tại từng tỉnh bang trước khi lựa chọn hướng đi. CENIMMI sẽ tiếp tục cập nhật các thay đổi về chính sách nhập cư Canada, đồng thời hỗ trợ đánh giá hồ sơ và xây dựng lộ trình phù hợp với năng lực nghề nghiệp, ngoại ngữ và mục tiêu định cư của từng khách hàng.

Câu hỏi thường gặp

1. Canada đầu tư bao nhiêu cho ba dự án mới?

   Chính phủ Canada đầu tư tổng cộng khoảng 1,2 triệu CAD cho ba dự án tại Newfoundland and Labrador, Saskatchewan và Bắc Ontario thông qua Chương trình Hỗ trợ Nhập cư Pháp ngữ. Khoản tài trợ cụ thể lần lượt là 350.000 CAD, 569.000 CAD và 300.000 CAD.

2. Khoản đầu tư này có tạo chương trình định cư mới không?

   Không. Đây là kinh phí hỗ trợ các dự án thu hút, tuyển dụng và giữ chân người nhập cư nói tiếng Pháp hoặc song ngữ. Ứng viên muốn trở thành thường trú nhân vẫn phải đáp ứng yêu cầu của chương trình nhập cư tương ứng.

3. Newfoundland and Labrador đang ưu tiên ngành nào?

   Dự án tại Newfoundland and Labrador hướng hoạt động tuyển dụng vào ba lĩnh vực chính gồm y tế, giáo dục và giáo dục mầm non.

4. Saskatchewan đang tìm nhân lực ở những lĩnh vực nào?

   Destination Saskatchewan tập trung vào các lĩnh vực nông nghiệp, y tế, khai khoáng, năng lượng, công nghệ và dịch vụ lưu trú. Dự án còn hỗ trợ kết nối doanh nghiệp, công nhận bằng cấp, chứng nhận nghề nghiệp và quá trình thích nghi của người lao động.

5. Osez le Nord là gì?

   Osez le Nord là sáng kiến quảng bá nhập cư Pháp ngữ tại Bắc Ontario. Giai đoạn hai được tài trợ 300.000 CAD trong hai năm nhằm tăng phối hợp giữa các bên liên quan và giới thiệu cơ hội tại các cộng đồng Pháp ngữ trong khu vực.

6. Biết tiếng Pháp có bảo đảm được thường trú Canada không?

   Không. Tiếng Pháp có thể tạo lợi thế trong một số chương trình và chính sách tuyển chọn, nhưng ứng viên vẫn phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về nghề nghiệp, kinh nghiệm, học vấn, ngôn ngữ và các điều kiện khác của chương trình định cư mà mình tham gia.

7. Mục tiêu nhập cư Pháp ngữ ngoài Quebec hiện nay là bao nhiêu?

   Canada đặt mục tiêu tỷ lệ thường trú nhân Pháp ngữ ngoài Quebec đạt 9% năm 2026, 9,5% năm 2027 và 10,5% năm 2028, hướng tới 12% vào năm 2029.